Haal geld uit uw industrieel afval

Thomas Vandenhaute

De afval- en nevenstromen van uw maakbedrijf zelf beheren, kan u geld opleveren. Omdat u het afval verkleint en zo de kosten ervoor drukt, omdat u het teveel aan grondstoffen opnieuw verkoopt of, nog beter, omdat u ze efficiënter inzet. 


(Bron: www.milgro.nl)    

Heel wat aspecten van het beheer van afvalstromen besteedt uw bedrijf vandaag allicht uit: de administratie rond het afvalstoffen- en reststoffenbeheer, de kwaliteitsbepaling van de secundaire grondstoffen, de vaststelling van de verkoopwaarde, de meting en controle van volumes en facturen, de jaarlijkse financiële en milieurapporteringen en in sommige gevallen het onderhandelen van prijzen en contracten.

Wil u het beheer ervan in eigen handen nemen, dan dient u iemand hiervoor expliciet verantwoordelijk te stellen. De aankoopafdeling bijvoorbeeld, die vertrouwd is met prijzen en volumes van grondstoffen- en goederenstromen.

Breng de afvalstromen in kaart

Een eerste taak voor de verantwoordelijke persoon of dienst is de afvalstromen in kaart brengen. Waar komen ze vrij? Bij welke processtap? Wat valt te recycleren? En hoeveel kosten uw afvalstromen, financieel en ecologisch? Door deze vragen te beantwoorden, wordt duidelijk waar u de stromen kunt verkleinen en de kosten drukken.

Tal van bestaande ERP-systemen laten toe deze data te beheren en te analyseren. Gaat dit (nog) te ver? Start dan met manuele, periodieke meetcampagnes. Beperk u in het begin tot enkele significante materiaalstromen, en breid naderhand uit.

U kunt bij deze oefening een beroep doen op uw afvalverwerker en zijn expertise in scheiding en verwerking van afvalstoffen. Het ideale tijdstip hiervoor is wanneer u het (twee)jaarlijkse contract met hem vernieuwt. Samen kunt u de kost voor het ophalen van uw afval met 10 tot 20% drukken en tevens de waarde van de reststromen verbeteren, zo blijkt uit Nederlandse cijfers.

  • De Nederlandse belastingdienst vroeg aan verschillende afvalverwerkers hoeveel het kost om gesorteerd kantoormateriaal op te halen en te verwerken. Door hun zeer gerichte vraag verkregen ze offertes waarvan sommige maar liefst 500.000 euro op brachten in plaats van een kost te zijn.
  • Een kleine kmo (15 personen) die verpakkingen en displays produceert, sloeg erin zijn afvalstromen voor 98% te scheiden. Dat leverde een besparing van maar liefst 5.000 euro per jaar op.  

Focus op verspilling brengt nieuwe stakeholders in beeld

Naast afvalstromen veroorzaken uw bedrijfsprocessen mogelijk ook nevenstromen van verspilde grondstoffen. Met het verschuiven van de focus naar verspilling komen ook nieuwe stakeholders in beeld en blijft het thema niet in het hoekje van de milieucoördinator steken.

Stel dat uw bedrijf aluminium aankoopt aan 10 euro/kilo en de snijresten verkoopt aan 1 euro/kilo: op zich een mooie prijs voor een nevenstroom. Maar eigenlijk verliest de grondstof 90% van zijn waarde bij de verkoop. En dan houden we nog geen rekening met de toegevoegde waarde door de verwerking waarvoor je arbeid, energie en investeringsgoederen inzet.

Om het grondstofgebruik efficiënter te maken, schat u eerst in hoeveel materiaal u per producteenheid verliest en welke factoren dit beïnvloeden zoals het productontwerp, de aankoopmethode, het productieproces, het voorraadbeheer, de doorlooptijd …

Daarna moet u op zoek naar de juiste stakeholders om deze verspilling aan te kunnen pakken zoals productontwerp, aankoop, productie, … om samen de verspilling op al die factoren terug te dringen. Ook hier kan uw afvalwerker helpen met zijn expertise om vanaf de bron de waarde van de  nevenstromen te optimaliseren bijvoorbeeld door het verdichten van nevenstromen, vastleggen van de kwaliteitseisen voor secundaire grondstoffen of transportoptimalisatie.

 
(Bron: Paul Bulteel (boek cycle & recycle)) 

Richting circulair inkopen

Van het vermijden van afval en verspilling naar circulaire economie: de stap is niet zo groot. Daarbij worden ingekochte producten of materialen aan het einde van hun levens- of gebruiksduur optimaal ingezet in een nieuwe cyclus. Met een maximaal behoud van hun waarde. Downcycling wordt zoveel mogelijk vermeden.

Grondstoffen die de weg kwijt zijn

De afvalstoffen en nevenstromen van uw maakbedrijf zijn grondstoffen die de weg kwijt zijn. Breng ze in kaart, wijs hen de weg en ze zullen geld opleveren. Zo is de keuze voor duurzaamheid niet alleen verstandig, maar ook winstgevend en houdbaar. 

Kom ook naar ons seminarie over waste management

Wilt u de afvalstromen van uw maakbedrijf zelf beheren, verminderen en opnieuw valoriseren? Kom dan op 26 oktober zeker naar het seminarie dat we samen met Agoria organiseren. U krijgt tal van praktische tools en info om er meteen werk van te maken.

Voor specifieke vragen kan je nu al terecht bij Sirris, thomas.vandenhaute@sirris.be. In september volgt meer info.  

Bronnen

  • Jan Henk Wellink TU Delft : Symposium: Bedrijfsafval, de volgende stap in meer besparen op kosten voor MVO en richting Circulaire Economie  
  • http://www.afvalkring.nl/
  • http://www.milgro.nl/ (& presentatie: ‘Voor verspilling geen genade’ )
  • http://www.supplyvalue.nl/ (Een onderzoek naar de knelpunten en succesfactoren bij het toepassen van circulair inkopen in de praktijk)
  • Paul Bulteel, cycle & recycle, Hantje Cantz Verlag, 2016 

Auteurs

Hebt u een vraag?

Stuur ze naar innovation@sirris.be